مسمومیت با مواد افیونی

مسمومیت با مواد افیونی را به عنوان تغییرات غیرانطباقی و برخی نشانه های جسمانی خاص مصرف مواد افیونی تعریف می شود. به طور کلی وجود تغییر خلق، کندی روانی-حرکتی، خواب آلودگی، تکلم جویده جویده و اختلال حافظه و توجه همراه با سایر شاخصهای مصرف اخیر مواد افیونی قویا تشخیص مسمومیت با مواد افیونی را مطرح می سازد.

 

ملاکهای تشخیصی DSM-IV-TR برای مسمومیت با ترکیبات افیونی1

الف) مصرف اخیر یک ماده افیونی

ب) تغییرات غیرانطباقی رفتاری یا روانشناختی قابل ملاحظه بالینی (مانند یوفوری اولیه و در پی آن آپاتی، دیسفوریا، کندی یا سرآسیمگی روانی-حرکتی، اختلال قضاوت یا اختلال عملکرد اجتماعی یا شغلی) که در حین مصرف ماده افیونی یا کمی پس از آن ظهور کرده است.

ج) انقباض مردمک (یا اتساع مردمک در اثر آنوکسی ناشی از مسمومیت شدید) و بروز یک یا چند علامت از علائم زیر در حین مصرف ماده افیونی یا کمی پس از آن:

      1 - خواب آلودگی یا اغما

      2- تکلم جویده جویده

      3- اختلال توجه یا حافظه

د) علائم ناشی از یک بیماری طبی عمومی نبوده و یک اختلال روانی دیگر توضیح بهتری برای آن نیست.

مشخص کنید اگر:

همراه با اختلالات ادراکی

 

 

ملاکهای تشخیصی ICD-10 برای مسمومیت حاد ناشی از مصرف مواد

G1) وجود شواهد قاطعی از مصرف اخیر ماده (یا مواد) روانگردان در مقادیری که با مسمومیت مطابقت داشته باشد الزامی است.

G2) وجود نشانه ها یا علائم مسمومیت منطبق با اثرات شناخته شده آن ماده (یا مواد) خاص به شرح زیر الزامی است و در ضمن شدت این علائم و نشانه ها بایستی در حدی باشد که آشفتگیهای حائز اهمیت بالینی در میزان هوشیاری، شناخت، ادراک، عاطفه یا رفتار ایجاد کند.

G3) نشانه ها یا علائم براساس یک اختلال طبی غیرمرتبط با مصرف مواد قابل توجیه نیستند و یک اختلال روانی یا رفتاری دیگر توجیه بهتری برای آنها ارائه نمی کند.

 

مسمومیت حاد اغلب در کسانی روی میدهد که مشکلات پایدارتر مربوط به مصرف مواد را دارند. نحوه بروز این مشکلات مثل مصرف زیانبار (harmful use)، سندرم وابستگی (dependency) یا اختلالات سایکوتیک نیز باید ثبت شود.

برای مشخص کردن وجود هرگونه عارضه همراه با مسمومیت حاد می توان از فهرست زیر استفاده کرد:

ü       بدون عارضه

ü       شدت نشانه ها متغیر و معمولا وابسته به دوز است

ü       همراه با ضربه یا سایر جراحات بدنی

ü       همراه با سایر عوارض طبی

ü       نمونه هایی از آن عبارتند از هماتمز، فروبردن مواد استفراغی به داخل ریه

ü       همراه با دلیریوم

ü       همراه با تحریفات ادراکی

ü       همراه اغما

ü       همراه با تشنج .                                    

در صورت شک به مسمومیت با ترکیبات افیونی باید وضعیت بیمار در غالب "چک لیست مسمومیت با

ترکیبات افیونی" در پرونده بیمار مستند شود (ضمیمه 1).