روش و زمان درمان اوتيت ميانى حاد
روش و زمان درمان اوتيت ميانى حاد
دكتر عبدالحميد حسيننيا
پزشكى امروز - شماره 441 - 20 شهريور 81
كونورت شده از فايلهاي زرنگار
رهنمود لازم در آمريكا اينست كه تمام شيرخواران و كودكان دچار اوتيت حاد ميانى با آنتىبيوتيك تحت درمان قرار گيرند. در مقايسه با اينكه درمان اصلاً انجام نگيرد ما بر اين باوريم كه (علل) تجويز آنتىبيوتيك براى
ü پيشگيرى از عوارض (از قبيل ماستوئيديت حاد) لازم است
ü گوش درد و
ü تب را مرتفع نمايد،
ü مايع گوش ميانى را از بين ببرد و
ü كم شنوايى را برطرف نمايد.
بعضى از پزشكان صلاح دانستهاند كه اوتيت ميانى با آنتىبيوتيك درمان نشود. آنها معتقدند كه باكتريهاى مقاوم به آنتىبيوتيك افزايش پيدا خواهد كرد. پزشكان در بعضى از كشورهاى اروپايى اين سياست را دنبال مىكنند ولى حتى وقتى كه عفونت شديد باشد به كودكان در تمام گروههاى سنى آنتىبيوتيك مىدهند و به همه شيرخواران كه عفونت گوش ميانى مىتواند به عوارض سريع جدى بيانجامد و به كودكى كه تب و گوش درد مستمر پس از دو روز دارد و تاكنون آنتىبيوتيك دريافت نداشته است آنتىبيوتيك تجويز مىنمايند.
كدام آنتىبيوتيك براى درمان توصيه مىشود؟
در ايالات متحده آموكسىسيلين نخستين آنتىبيوتيك انتخابى براى درمان اوتيت حاد ميانى است. (علت)
1) اين آنتىبيوتيك براى اغلب باكترىها كه ايجاد عفونت گوش مىكنند مؤثر است.
2) آموكسىسيلين نسبتاً سالم است و
3) ارزان و
4) به صورت شربت، قرص و انواع جويدنى درمىآيد.
مقدار توصيه شده به طور متداول 40 ميلىگرم به ازاى هر كيلوگرم وزن بدن است. تجويز آنتىبيوتيك فوق به مقدار بيشتر به اين اميد است كه استرپتوكك پنومونيه طبيعى و مقاوم از بين برود. شما مىتوانيد به مقادير زيادتر دو بار در روز به عوض سه بار در روز بدهيد.
شربت آموكسى سيلين بايد در جاى خنك نگهدارى شود.
ساير آنتىبيوتيكها؟
آنتىبيوتيك اخيراً تصويب شده Omnicef (Cefdinir) (در سي دي داروهاي ژنريك جستجو شد و نبود) مىباشد. دو امتياز عمده اين آنتىبيوتيك جديدالتصويب آن است كه
ü مصرف دارو به صورت دوز واحد است و ديگر اينكه
ü اگر حال كودك بسيار بد بود و يا نتوانست دارو را بخورد و تف كند مىتوان تزريق آنرا استفاده نمود.
تمام آنتىبيوتيكها را مىتوان به شكل خوراكى تجويز كرد جز سفترياكسون كه به طور وريدى يا عضلانى تزريق مىشود.
· از دسته پنىسيلينها:
· از دسته سفالوسپورينها:
§ Cefaclor)Ceclor(
§ Cefuroxime)Ceftin(
§ Cefpodoxime)Vantin(
§ Cefixime)Suprax(
§ Ceftibuten)Cedax(
§ Loracarbef)Lorabid(
§ Cefdinir)Omnicef(
§ Ceftriaxone)Rocephin(
· ماكروليدها:
§ اريترومايسين
§ كلاريترومايسين
§ آزيترومايسين
· تركيبات سولفا:
§ كوتريموكسازول
§ اريترومايسين-سولفيسوكسازول
آيا ساير داروها مفيد واقع مىشوند؟
اگر كودك اوتيت حاد ميانى داشته باشد و ترشح از گوش سرازير شود علاوه بر آنتىبيوتيك قطره گوش نيز ممكن است مفيد باشد قطره گوش اوفلوكساسين داراى آنتىبيوتيكى است كه براى گوش ميانى مطمئن است و حتى قطره (Floxin) فلوكسين براى كودكانى كه لوله تهويه گرومت در پرده گوش دارند مطمئن و مؤثر است. قطرهها را مىتوان در كودكانى به كار برد كه ترشح گوش دارند ولى لوله گرومت ندارند.
از داروهاى ديگر كه ممكن است مؤثر واقع شود،
ü داروهاى برطرف كننده درد (نه آسپرين!) است.
ü ضداحتقانها و
ü ضد حساسيت براى درمان عفونت مؤثر نمىباشند. با اين وجود يك ضد احتقان ممكن است به رفع پرخونى بينى كمك نمايد و ضد حساسيت ممكن است در كودكى كه حساسيت بينى داشته باشد كمك نمايد. اين داروها ممكن است منجر به خوابآلودگى شوند.
اگر آنتىبيوتيك اثر نكند چه بايد كرد؟
گوش درد و تب طى يك يا دو روز (حداكثر سه روز) پس از تجويز آنتىبيوتيك برطرف خواهد شد ولى تعداد كمى از كودكان ممكن است بهتر نشوند و حتى به رغم آنتىبيوتيك درمانى بدتر هم بشوند اگر اين اتفاق افتاد قدم بعدى ممكن است:
ü معاينه مجدد
ü تغيير اولين آنتىبيوتيك به نوع جديد
ü انجام تمپانوسنتز براى پيدا كردن باكترى مولد به طورى كه آنتىبيوتيك اختصاصى را بتوان انتخاب كرد.
اگر كودك آنقدر بيمار نباشد، تمپانوسنتز را تا مشاهده اينكه تغيير آنتىبيوتيك تأثير خود را بگذارد مىتوان به تأخير انداخت. اگر آموكسىسيلين در ابتدا داده شود و كودك ظرف چند روز بهبود نيابد باكترى مولد عفونت احتمالاً به آموكسىسيلين مقاوم مىباشد و آنتىبيوتيكى كه بر هموفيلوس آنفوانزا و موراگسلا كاتاراليس مقاوم مؤثر باشد انتخاب مىشود
1) يك تزريق از خانواده آنتىبيوتيك سفالوسپورين مثل سفترياكسون يا
2) سفىكسيم خوراكى غالباً مؤثر خواهد بود. نيز
3) آنتىبيوتيك خوراكى كوآموكسىكلاو يا
4) Cefdinir ممكن است سود بخش باشد
اگر اين داروها مصرف شده باشد اما كودك هنوز بهبود نيابد تمپانوسنتز كمك خواهد كرد. در چنين موردى باكترى به طور شايع مقاوم به استرپتوكك پنومونيه است در چنين مواردى تمپانوسنتز آنتىبيوتيك مناسب را انتخاب خواهد كرد. كه ممكن است از آنتىبيوتيكهاى معمولى كه ما براى درمان اوتيت حاد ميانى به كار مىبريم نباشد.
پىگيرى معمولاً پس از آنكه همه آنتىبيوتيكها را داده باشند صورت مىپذيرد ولى شايد براى 6-4 هفته انتظار بماند. اگر كودك پس از دريافت آنتىبيوتيك بهتر شده باشد (پيگيري مجدد) مىتوان 6-4 هفته بعد مجدداً پىگيرى نمود تا اطمينان حاصل گردد كه مايع در گوش ميانى كودك از بین رفته (وجود مايع در گوش ميانى باعث كم شنوايى خواهد شد) اگر مايع پس از 3 ماه هنوز وجود داشته باشد اوتيت ميانى مزمن با تراوش مايع (OMS) ناميده مىشود كه احتياج به درمان دارد.
******** دکتر محسن امیرآبادی *******